Naar het fotoboek

Daltononderwijs

De wortel van het Daltononderwijs ligt in 1905 op een school in Wisconsin in de Verenigde Staten. De jonge , net afgestudeerde onderwijzeres Helen Parkhurst wordt aangesteld om als enige leerkracht de 40 kinderen van 6 tot en met l2 jaar op dit eenmansschooltje les te geven. De pas begonnen docente kiest voor een onderwijsvorm afgestemd op het individu in plaats van het frontale klassikale onderwijs, zoals dat toen gebruikelijk was en nu nog is.  

Leerlingen die nu in groep 8 zitten, zullen waarschijnlijk rond het jaar 2075 met pensioen gaan. We kunnen ons nu al moeilijk een voorstelling maken hoe onze samenleving er over 10 jaar uit zal zien, laat staan over 50 jaar. Welke kwaliteiten hebben onze leerlingen nodig in een samenleving die aan het veranderen is?

Zo’n honderd jaar geleden vond Helen Parkhurst al dat onderwijs een brede functie heeft. Onderwijs behoort leerlingen cultureel en moreel te vormen zodat ze zelfredzaam zijn en zich sociaal verantwoordelijk voelen: ze zijn geoefend in, gewend aan en voorbereid op het leven, het werken en het samenleven in de toekomstige maatschappij.

Daltononderwijs in de 21e eeuw richt zich op de menselijke maat in een moderne en snel veranderende wereld, waar veel gericht is op efficiency en doelmatigheid. Vanuit de vijf kernwaarden van onze Daltonvisie (samenwerking, vrijheid en verantwoordelijkheid, effectiviteit,  reflectie en zelfstandigheid)  geeft onze school invulling aan het stimuleren van creativiteit, kritisch denken, probleemoplossend vermogen en samenwerking: de 'skills' van de 21 eeuw.

 

Deze visie zal leiden tot leerlingen die later als volwassenen ondernemend en zelfverantwoordelijk kunnen leven, werken en samenleven.

Samenwerking

ODBS Lonneker is een leefgemeenschap waar leerlingen, leerkrachten, ouders en schoolleiding op een natuurlijke en gestructureerde wijze samen leven en werken. De school is een leeromgeving waar leerlingen en leerkrachten iets van en met elkaar leren. Doordat leerlingen samen met leerkrachten en medeleerlingen aan hun leertaken werken, leren zij met elkaar om te gaan en leren zij dat zij elkaar kunnen helpen. Het verwerven van kennis en vaardigheden in samenwerking met anderen kan het leren vergemakkelijken. Leerlingen leren dat er verschillen bestaan tussen mensen. Ze leren naar elkaar te luisteren en respect te hebben voor elkaar. Als leerlingen met elkaar samenwerken, ontwikkelen ze sociale vaardigheden en leren ze reflecteren op de manier waarop ze leren.

Vrijheid en verantwoordelijkheid

Vrijheid is noodzakelijk om eigen keuzes te kunnen maken en eigen wegen te vinden. Vrijheid op ODBS Lonneker betekent de gelegenheid krijgen om het taakwerk zelf te organiseren. De opgegeven leerstof en de eisen die daaraan worden gesteld, de tijdslimiet, de werkafspraken en de schoolregels vormen de grenzen waarbinnen de leerlingen hun vrijheid leren gebruiken. Een leerling leert verantwoordelijkheid voor zichzelf en zijn omgeving te dragen, als zijn omgeving hem daarvoor de ruimte en mogelijkheden biedt. Door leerlingen meer vrijheid te bieden kunnen zij eigen keuzes maken en een actieve leerhouding ontwikkelen. Maar vrijheid betekent niet dat alles zomaar kan en mag. Het is een taak van de leerkracht om iedere leerling een structuur te bieden om vrijheid binnen grenzen te leren hanteren. Leerlingen krijgen de ruimte om te ontdekken en te experimenteren, maar worden tegelijk ook geconfronteerd met de relatie tussen wat ze doen en wat dat oplevert. Dat is voor leerlingen een geleidelijk leerproces, waarin zelfkennis en zelfinschatting een grote rol spelen.

Effectiviteit

Dalton is een maatregel om effectiever te werken. Binnen het daltononderwijs op ODBS Lonneker worden er duidelijke doelen gesteld aan leerlingen. Effectiviteit en efficiency zijn twee belangrijke begrippen. Effectiviteit en efficiency vooronderstellen duidelijkheid over de onderwijsopbrengsten. Binnen Dalton heeft het onderwijs een brede functie. Onderwijs behoort kinderen en jeugdigen ook cultureel en moreel te vormen, zodat ze zelfredzaam en sociaal verantwoordelijk worden: geoefend in, gewend aan en voorbereid op leven, werken en samenleven. Het onderwijs op school is gericht op een effectieve inzet van tijd, menskracht en middelen. Omwille van de efficiency wordt leerlingen verantwoordelijkheid in handen gegeven. Als leerlingen een taak krijgen, waar zij verantwoordelijkheid voor dragen en die ze in vrijheid zelf plannen en uitvoeren, wordt het onderwijs effectiever.

Zelfstandigheid

Zelfstandig leren en werken op ODBS Lonneker is actief leren en werken. Een leerling wil doelgericht werken aan een taak of opdracht en is in staat om tijdens dit leerproces hulp te zoeken indien noodzakelijk. Deze manier van werken stimuleert het probleemoplossend denken van leerlingen. Om later als volwassene goed te kunnen functioneren moet een leerling leren beoordelen welke beslissingen hij/zij moet nemen en wat de gevolgen daarvan zijn. De keuzevrijheid dwingt leerlingen tot het nemen van zelfstandige beslissingen die voor hem effectief en verantwoord zijn.

Reflectie

Reflecteren, nadenken over je eigen gedrag en je eigen werk, is op ODBS Lonneker belangrijk. Leerlingen maken vooraf een inschatting van de moeilijkheidsgraad en de tijd van de opdrachten. Achteraf wordt hierover een feitelijke beoordeling gegeven en worden de inschattingen vooraf en de feitelijke beoordelingen achteraf met elkaar vergeleken. Door deze reflectie krijgen leerlingen meer inzicht in hun plannen. Op andere aspecten van het werken in de school wordt op een soortgelijke wijze gereflecteerd. Zo wordt geleidelijk de vaardigheid in het zelfstandig werken en het samenwerken opgebouwd.